Leesclubtip Yves Petry - De achterblijver

Eerdere leesclubtips

Leesclubtip Yves Petry - <em>De achterblijver</em>

Inleiding

De toekomst zal ons uitkleden. Er zal niets te verbergen en niets te bewijzen vallen. De toekomst zelf is naakt. Baby is haar naam.

Inhoud

Op een dag wordt Gram Goetleven, als wiskundige verbonden aan het computertechnologiebedrijf Carnitec, gevraagd om een lezing te geven op een conferentie in Austin, Texas, USA. Hij is van plan deze uitnodiging aan te grijpen als een gelegenheid om zijn toekomstvisie uiteen te zetten.
'De toekomst zal een toekomst zonder vaders zijn en bijgevolg een toekomst zonder kinderen. Het zal een millennium worden van pure intelligentie, die alleen maar intelligente manieren kent om zich te handhaven of voort te planten.Wat geen betekenis heeft zal geen betekenis krijgen. Alleen wat werkt, zal werkelijk heten.'
Maar wanneer enkele dagen voor zijn afreis naar de Verenigde Staten onverwachts zijn weinig beminde vader overlijdt aan de gevolgen van een syfilisbesmetting die deze aan zijn losgeslagen seksleven had overgehouden, loopt alles anders. Ook wat Gram geen betekenis wenst te geven, eist plots een plaats op. Ook wat niet werkt, wordt ineens werkelijkheid.
In kristalhelder proza, vaak sarcastisch maar daarom niet minder dwingend van toon, voert deze hedendaagse vertelling over jongens en wetenschap, leven en dood, intelligentie en emotie, tot de conclusie dat wij ten aanzien van de toekomst allen achterblijvers zijn, gevangenen van het heden en producten van het verleden.

Over De achterblijver

‘Verblindende stijl en intellectueel vuurwerk (…) Hij is een begenadigd stilist, zoals er in Vlaanderen de laatste jaren geen meer is opgestaan. Zijn brille heeft werkelijk niets boertigs of sappig-Vlaams. Hij schrijft zeker als een jonge, zelfverzekerde God.’ - Trouw

‘Briljant en bedwelmend’ – GPD

‘Intelligente en sinistere roman, die je afwisselend grinnikend en verontrust zuchtend zult lezen.’ - Avantgarde

‘De kracht van dit boek zit ‘m in de overtuigende schitterende stijl. (…) Op een gegeven moment zat ik er breed bij te grijnzen en dat hield niet meer op. Verdomme Petry, dacht ik, je hebt mij waar je me hebben wilt. Gaat het daar niet om in de literatuur?’ – De Groene Amsterdammer

'Dit zijn allemaal hoogtepunten en die zijn niet moeilijk te vinden. Het is een zeldzame sensatie zo'n begenadigde roman te lezen, geheel en al verstoten van zwakke punten.' - Vrij Nederland

Yves Petry

Yves Petry (1967) studeerde wiskunde en filosofie en publiceerde in diverse literaire tijdschriften (NWT, DWB, de Brakke Hond en Bunker Hill) voordat hij in 1999 debuteerde met Het jaar van de man, waarvoor hij veel lof kreeg toegezwaaid. Daarna publiceerde hij in 2001 de opnieuw zeer lovend besproken roman Gods eigen muziek, waarvoor hem de Karel Schurmansprijs werd toegekend.
In 2003 verscheen De laatste woorden van Leo Wekeman, zijn derde roman. In vaak pijnlijk pregnante bewoordingen weet Yves Petry de ernst van deze geschiedenis weer te geven. Maar met evenveel stilistische klasse brengt hij haar als een kluchtige struikelpartij, begeleid door aanstekelijk, demonisch geschater.

Discussievragen

1. Yves Petry wordt door critici vaak vergeleken met Michel Houellebecq, meer bepaald met het sombere toekomstvisioen dat deze in zijn boeken schetst. Vindt u dat deze vergelijking opgaat?
2. Gelooft u dat een fictief verhaal de huidige toestand van de maatschappij, de geschiedenis of de toekomst ervan kan weerspiegelen? Beschouwt u het toekomstvisioen in De achterblijver als een realistisch scenario?
3. Ziet u een wezenlijk verschil tussen goede literatuur en goede journalistiek? Moet de laatste geen objectieve analyse van het onderwerp nastreven, terwijl in het eerste geval de schrijver zonder scrupules feiten en informatie zal selecteren en manipuleren ten bate van zijn eigen literaire overtuiginskracht?
4. Yves Petry beschouwt de stijl van een roman als meer dan een decoratieve bijkomstigheid. Hij vat de stijl zelfs op als de essentie ervan. De roman is voor hem een verleidingskunst, net zoals het lezen van een roman in het beste geval betekent dat men zich door de stem ervan laat verleiden. In de verleiding is stijl van wezenlijk belang. Uw gesprekken met andere mensen zijn hopelijk niet altijd alleen maar aantoonbaar nuttig of informatief. Zo ligt volgens de auteur ook de zeggingskracht van een roman op een ander terrein dan dat van het nuttige en informatieve. Bent u het daarmee eens? Of moet voor u elke leeservaring ook een leerervaring zijn? Kunt u zich het antwoord van een hedendaagse versie van Multatuli’s Droogstoppel op deze vraag inbeelden?
5. In navolging van elkaar schrijven de critici Yves Petry vaak een cynische levenskijk toe. Klopt dat? Is het cynisch om het individu te beschouwen als een sociale constructie die, eenmaal aan zichzelf overgelaten, alle zin verliest? Het is misschien niet aardig van de auteur om zijn personages in een isolement te doen belanden, maar is het ook niet een blijk van mensenliefde dat hij hen in hun eenzaamheid te hulp snelt door hun parels van zinnen in de mond te leggen die uiteindelijk aan u, de lezer, gericht zijn?
6. Wat vindt u van de volgende stelling? De roman is een volstrekt nutteloos ding, maar dat is de individuele lezer ook. Juist daarom kunnen het zulke hecht verbonden lotgenoten zijn.
7. Het vaderpersonage Zak Goetleven wordt getroffen door een psychose ten gevolge van een syfilisbesmetting. Beschouwt u hem als een ziek, losgeslagen, apart geval, of herkent u in hem de zelfingenomen, hedonistische doorsneeconsument waar zijn zoon zo’n afkeer van heeft?
8. Valt het u op dat de zoon Gram Goetleven alle opmerkingen van andere personages aangaande zijn seksuele geaardheid systematisch negeert? Gemakzuchtige critici omschrijven hem simpelweg als homoseksueel. De auteur is van mening dat de kwestie complexer is. Hij beschouwt seksuele levenstijl niet als het eenduidige, vanzelfsprekende gevolg van een wezenlijke bepaaldheid. Zo is het ook het frequente darkroombezoek van Gram Goetleven niet zozeer een simpele uitdrukking van een homoseksuele natuur, maar staat het in een niet volledig op te helderen verband met zijn eigengereide opvattingen over mannen, vrouwen, kinderen, macht, toekomst en intellectuele trots. Wat vindt u ervan? Is seksualiteit voor u een eenvoudige, primaire zaak, net als bij dieren? Of beschouwt u het als de expressie van een ingewikkeld en vaak tegenstrijdig geestesleven? Of ziet u een wisselwerking tussen beide, wat de hele materie natuurlijk nog ingewikkelder maakt?
9. Wat verstaat u onder het begrip intelligentie?
10. Zouden wij nog romans lezen of schrijven als we volkomen in het reine waren met onze dood? Kunt u zich een hiernamaals voorstellen waarin romans nog van betekenis zijn?

Deze vragen werden u gesteld door de auteur zelf, en hij is meer dan benieuwd naar uw antwoorden. U kunt deze eventueel mailen naar: info@debezigebij.nl.

Mijn Winkelmand

 

Leesclubtips

Regelmatig nieuwe leesclubtips >>

Win

Ga naar de prijsvraag >>

Zojuist verschenen

Meer zojuist verschenen titels